TOTAL DESIGN
Total Design
Dit blog gaat over visuele identiteit en creativiteit.
Logo Stedelijk Museum, conceptuele marketingcommunicatie?
Aanleiding: een nieuw logo voor het Stedelijk Museum Amsterdam.
Feit: een tsunami aan kritieken binnen én buiten de designwereld (getuige newsfeed en discussies op social media).
Motivatie: het nieuwe logo brengt ons onbedoeld terug naar de bron waaruit marketing(communicatie) nog steeds put, de conceptuele kunst en de toen geïntroduceerde (design)strategie van cognitieve dissonantie.
Lees meer 04-05-2012 4 Reacties
Thematic Identity
Lord Maurice Glasman of Stoke Newington and of Stamford Hill in the London Borough of Hackney, de volledige titel van Maurice Glasman - de aanvoerder van wat 'Blue Labour' heet in de engelse Senaat. 'Blue' staat voor de terugkeer naar de lokale gemeenschap na jaren van de 'third way' onder leiding van Tony Blair en zijn spindoctor Peter Mendelson. Kleur, is een krachtig label.
Lees meer 24-02-2012 0 Reacties
Te wapen!
Total Identity is een van de vijf bureaus die na een Europese aanbesteding door het Ministerie van Algemene Zaken zijn geselecteerd om een voorstel, of beter gezegd twee voorstellen, te doen voor één logo en huisstijl voor de Rijksoverheid. De overheid heeft haar keuze laten vallen op een ontwerp van Studio Dumbar. Het is natuurlijk nooit leuk om te verliezen, maar dat is all in the game. Onze verbazing was echter groot toen we het winnende ontwerp te zien kregen: het is het wapen dat Algemene Zaken al sinds 2000 op haar briefpapier heeft staan – dus ook op de brief waarin we worden uitgenodigd om mee te doen. De eerste publieke reactie op deze keuze kwam van mededinger Thonik in De Volkskrant van 4 januari. Gonnissen en Widdershoven stellen daarin dat het logo niet alleen tweedehands is, maar ook nog eens ‘minder dan middelmatig’. In de discussie die volgt ontstaan een aantal misverstanden waarvan dit artikel er misschien een paar kan wegnemen.
Het voorstel van Studio Dumbar is, voor wat betreft het wapen, geheel identiek aan het wapen in het merkteken van Algemene Zaken, dat in 2000 door René Toneman bij Studio Dumbar werd ontworpen.
Plaatje: De rode outline is AZ, het wit is het rijksbrede logo.
.jpg)
Oefening: knijp de ogen dicht tot een heel klein spleetje en kijk door je oogharen naar bovenstaand plaatje. Welk wapen zie je het duidelijkst?
Er bestaat geen officieel Rijkswapen, anders dan de beschrijving ‘In azuur, bezaaid met blokjes van goud, een leeuw van goud, gekroond met een kroon van drie bladeren en twee parelpunten van hetzelfde, getongd en genageld van keel, in de rechtervoorklauw opgeheven houdende in schuinlinkse stand een zwaard van zilver’, etcetera. Op basis van deze officiële beschrijving zijn, sinds de vaststelling in 1815, volgens goed heraldisch gebruik, honderden uitvoeringen gemaakt. Deze lijken inderdaad allemaal op elkaar, net zoals alle letters op elkaar lijken. Er zijn echter mensen die de kleine verschilletjes relevant vinden.
Wat is het verschil tussen een wapen en een merkteken (logo)? Kan een wapen een merkteken zijn? Ja, dat kan. De meeste wapens zijn echter erg complex en lenen zich alleen goed voor uitvoering op groot formaat. Wanneer we moderne eisen van verwerkbaarheid aan een wapen stellen (klein formaat, kopieerbaar, beeldscherm, weinig kleuren), dan is een wapen als merkteken niet erg geschikt. Ook visueel heeft een wapen nogal wat nadelen. Voor de moderne mens lijkt een wapen vaak vooral op een wapen, dus ook op elk ander wapen.
Wanneer het gebruik van kleur niet mogelijk is, valt veel voor wapens essentiële informatie weg. Hiervoor kent de heraldiek een codering met arceringen, die we terugvinden in sommige oude uitvoeringen. De leeuwen zijn dan gestippeld, wat staat voor goud, en het schild is horizontaal gestreept, wat blauw betekent. Dat moet je maar net weten. In de jaren ’70 werd het stileren van wapens in rechte lijnen populair (zie het wapen midden onder). Een van de meer geslaagde voorbeelden van deze mode is het afgeschreven wapen van Amsterdam, dat zo goed samengaat met de andreaskruisen.
Een duidelijk andere weg is ingeslagen door Total Identity (ondergetekende), met het wapen voor (de Nederlandse vertegenwoordigingen van) het Ministerie van Buitenlandse Zaken in 1998. Alle vormelementen van het wapen zijn hier teruggebracht tot vol zwart of vol wit (in casu blauw), er komen dus geen lijnen meer voor. De gouden leeuw op het schild wordt hierdoor wit, terwijl de gouden schildhouders juist zwart worden. Dit gebrek aan kleurinformatie wordt goedgemaakt door een krachtigere visuele werking en een goede (en goedkope) reproduceerbaarheid.
Links: het beeldmerk van het Ministerie van Buitenlandse Zaken.
Midden: het bijbehorende wapen voor de Nederlandse vertegenwoordigingen in het buitenland (Total Identity 1998).
Rechts: het wapen van het Ministerie van Algemene Zaken (Studio Dumbar 2000), alias het rijksbrede logo.
Frappant is, dat in het wapen van Dumbar (rechts) vergelijkbare oplossingen worden gebruikt als bij Buitenlandse Zaken (links). Er zijn echter tevens aantal vormelementen weggelaten: de blokjes op het schild, de wapenspreuk en – o, gruwel – de driebladige kroon van de leeuw. Verder zijn de leeuwen ontmand, een moderne ingreep die soms (wél) wat stof doet opwaaien. Gezien het bijzonder kleine formaat van het wapentje op het AZ-papier zijn de vereenvoudigingen wel begrijpelijk. Vreemd is wel dat de zeer verschillende eisen van het rijksbrede logo niet tot wijzigingen in het ontwerp hebben geleid.
Wij hebben Studio Dumbar nooit van plagiaat beticht, maar het lijkt er wel op dat zij wel goed naar het wapen van Buitenlandse Zaken hebben gekeken.
Er zijn mensen, waaronder Gonnissen en Widdershoven, die vinden dat de Rijksoverheid zich in het geheel niet met een rijkswapen – of een figuratief merkteken – zou moeten presenteren. Toch schijnen de meeste voorstellen van de bureaus op het rijkswapen te zijn gebaseerd. Wie wil zien hoe die eruit zien zal moeten wachten op de volgende Items of op de avond die de BNO over het onderwerp wil organiseren.
20-01-2008 0 Reacties
Goeiemoggel!
Niet alleen katten spellen slecht. In de laatste campagne van KPN zien we hoe bedrijven in mobiele e-mail gemaakte fouten tot norm verheffen. Ik ken er nog geen praktijkvoorbeelden van, maar het woord goeiemoggel zal de komende tijd ongetwijfeld populair worden, net als goeiesmorgens van Jisketfet een paar jaar geleden. Goeiesmorgens hoor je weinig meer, terwijl sommige verbasteringen een langer leven beschoren is. Taal is een levend ding. Het gebruik en de betekenis van woorden verandert mettertijd. Neem bijvoorbeeld het woord opzouten: oorspronkelijk betekent het in zout conserveren. Mijn moeder gebruikte het om aan te geven dat niet alles bewaard kon worden: ‘Je kunt niet alles opzouten’. Tegenwoordig geeft Van Dale de betekenis opkroppen. Jongeren gebruiken het in de betekenis van verdwijnen, oprotten. In feite dus exact het tegenovergestelde van de oorspronkelijke betekenis. Aanvankelijk was het gebruik in deze zin overigens humoristisch bedoeld.
De oorzaak van de verandering van woorden ligt in de KPN commercial in het kleine toetsenbord van de mobiele telefoon. Dat toetsenbord is in ieder geval de oorzaak van een veranderende spelling, die weliswaar nog niet officieel is ingevoerd. 98% Van de studenten van Dr. Jo Carr, Senior lectorer aan de School of Cultural & Language Studies in Education in Queensland kende de apostrof niet [news.com.au]. Sinds de uitvinding van Desktop Publishing heeft de apostrof het flink te verduren gehad. De apostrof ontbreekt namelijk op het toetsenbord van de computer, dat van de typemachine is afgeleid. Wat er wel op staat, is het symmetrische teken voor minuut: '. Sommige applicaties veranderen dat automatisch in aanhalingstekens. Er wordt dan onderscheid gemaakt tussen het eerste aanhalingsteken, waar een spatie vóór staat en het tweede, waar een spatie of punt na komt. Dat gaat in veel gevallen goed, maar niet in typisch Nederlandse gevallen als: ’s-Hertogenbosch, ’t Hart en ’s morgens, waar het wel vóór een woord staat, maar een apostrof is die ontbrekende letters aanduidt en geen aanhalingsteken ‘openen’. Als ik mijn studenten hierop wijs krijg ik soms de vraag: ‘maar als je dat nou mooier vindt?’ of ‘waarom is dat belangrijk?’ (‘lekker belangrijk!’).
.gif)
Carr stelt: ‘Het goed toepassen van spellings- en grammaticaregels zorgde er vroeger voor dat men tot een hogere sociale klasse werd gerekend. De hedendaagse maatschappij gaat echter anders met taal om: taal is een snel en vluchtig middel geworden om sociale interactie mee vorm te geven. Als een gevolg hiervan worden grammatica en interpunctie steeds minder gebruikt […].’ ‘Ik geef geen onderricht in dogma’s, maar leid ontwerpers op die zelf moeten kunnen nadenken, dus wie een minutenteken wil gebruiken in plaats van een apostrof moet dat vooral doen. De vraag is wel: wanneer wordt een ‘fout’ gebruik de norm en kunnen we de apostrof ten grave dragen. Voorlopig blijf ik het nog ff corrigeren ;-)
19-01-2008 1 Reacties
Klimaatverandering is hot
Ondertussen laat het zomerweer te wensen over. Toen het vanmorgen begon te regenen had ik gelukkig een jas bij me. Het is een enigszins ademend regenjack van Helly Hansen. Gehaast en met spullen in mijn handen probeerde ik de rits dicht te trekken. Ik weet dat ik dat voorzichtig moet doen maar toch kwam opnieuw de stof tussen de rits. Daar sta ja dan in de regen. Waarom slaagt een serieuze fabrikant van buitensportkleding er niet in om een jas te maken die daar geen last van heeft? Ik denk omdat het belangrijker is steeds nieuwe, modieuze modellen uit te brengen dan om te werken aan één perfecte jas. De mode vereist vernieuwing, elk seizoen opnieuw. In ‘The Shock of the New: Art and the Century of Change’, kenmerkt Robert Hughes de vorige eeuw als de eeuw waarin - na de bouw van de Eiffeltoren - nieuwe dingen ons meer dan ooit fascineerden. De mode heeft haar huidige dynamiek gekregen in de vorige eeuw. Allemaal erg mooi, maar als we het, mede dankzij het mega-evenement Live Earth, serieus nemen met duurzaamheid en maatregelen tegen de opwarming van de aarde willen nemen wordt het misschien tijd om op een andere manier naar productontwikkeling te kijken. Net als bij software kunnen we dan misschien kiezen voor het Helly Hansen jack 10.2.1, dat nog nét iets meer ventileert dan zijn voorganger, langer meegaat en natuurlijk geen last meer heeft van vastlopende ritsen.
19-01-2008 1 Reacties
Hoe klinkt een a?
Wat heeft typografie met muziek te maken? Voor de organisatoren van de 12e Internationale Design Conferentie ‘Typo Berlin 2007’ was het geen probleem om opnieuw een driedaags programma met bijna 12 uur lang drie presentaties tegelijk te plannen over typografie en muziek of dan dan toch tenminste design en geluid. Dat leverde dan niche-onderwerpen op als muzieknotatie, platenhoezen, muziektijdschriften, musicerende typografen en de Chinese opera.
Lees meer 29-05-2007 0 Reacties
Geschiedenis is saai
Gisteravond na een boeiende presentatie van Rob Schröder bij Spellbound zag ik cultuurminister Ronald Plasterk bij Pauw & Witteman. Het gesprek ging over de plannen voor een nationaal historisch museum – meer specifiek waar dat zou moeten worden gevestigd. Want het moest toch wel een echt museum worden, geen website of posters, want andere landen hadden er ook een. Voor de inhoud kon de canon model staan. Als dat is wat we allemaal moeten weten, mogen we de rest blijkbaar wel vergeten. Maar een beetje gênant vond ik toch wel de vraag of je kinderen wel zouden meewillen naar zo’n museum. Daarom was de locatie van belang: iets leuks in de buurt zou een bezoek kunnen rechtvaardigen. Zo’n opstelling belooft weinig goeds. Waarom zou een nationaal historisch museum niet leuk kunnen zijn? Een ernstig gebrek aan fantasie of ambitie! [AD]
Mooi voorbeeld van hoe iets ‘saais’ – of in ieder geval moeilijk toegankelijk materiaal – op een spannende manier kan worden gepresenteerd: Churchill Museum and Cabinet War Rooms met interactieve lifeline van Small Design. (Foto Think Tank)
27-04-2007 0 Reacties
Intelligent design
Altijd gedacht dat dit een mooie beschrijving is van wat wij doen, maar met de recente discussie over de evolutie blijkt intelligent ontwerp aan de Schepper zelf voorbehouden te zijn. De beweging verzet zich met name in de VS tegen het onderwijzen van de evolutietheorie op scholen, omdat dit in strijd zou zijn met de Bijbel en het Christelijke geloof.
Het is echter best lastig alles letterlijk te nemen wat in de Bijbel staat – bijvoorbeeld dat de aarde en het licht eerder werden geschapen dan de rest van het heelal. Er zijn ook gelovigen die geen conflict zien in bijbelteksten als “En God zeide: Dat de wateren overvloediglijk voortbrengen een gewemel van levende zielen; en het gevogelte vliege boven de aarde […] God schiep den mens naar Zijn beeld” en de door Darwin geïntroduceerde theorie. Waarom zou de schepping niet met gebruikmaking van evolutie kunnen hebben plaatsgevonden? Is de mens niets anders dan een ‘schitterend ongeluk’, of de (een) bedoelde uitkomst van een in gang gezet proces?
Het leek erop dat de wetenschap en de kerk wat dichter bij elkaar gekomen waren na de brede acceptatie van de Big Bang theorie. Het scheppingsmoment werd als het ware wetenschappelijk achterhaald. Dan is de Schepper dus de kracht die de oerknal in gang heeft gezet. Misschien geen man met een baard, maar toch een pittige initiatiefnemer. Met die ene klap werd de toekomst van het universum in feite bepaald. Alle ‘toevalligheden’, zoals het ontstaan van leven, liggen besloten in de natuurwetten – wie of wat ze heeft bedacht of veroorzaakt.
Zonder ons ook maar enigszins met God te willen vergelijken zie ik hier toch parallellen met wat wij noemen strategisch design. In het designprogramma leggen we de basiselementen en regels vast die er uiteindelijk voor moeten zorgen dat de communicatie (tactisch design) op de juiste manier gaat bijdragen aan de corporate identity. Toch een beetje intelligent design dus!
29-05-2007 0 Reacties
A global community of friends and strangers answering one simple question: What are you doing? Answer on your phone, IM, or right here on the web!
www.twitter.com
26-03-2007 0 Reacties
Oranje boven
Het ‘nieuwe’ merk Spyker heeft het zwaar in de Formule 1. Alle begin is moeilijk. Een van de startproblemen betrof niet de coureurs of de techniek van de auto, maar de kleur. Die kwam op televisie te rood over, wat verwarring zou kunnen opleveren met een andere renstal. Nu rijdt die andere meestal vooraan, dus die kun je makkelijk herkennen. De livery is veranderd maar veel verschil qua kleur zie ik op de foto’s niet. Er is nu meer zilver gebruikt, waardoor veel sponsorlogo’s beter uitkomen. Volgens Formule 1-directeur Michiel Mol symboliseert de kleur oranje de Nederlandse afkomst. Die gedachte begint aardig ingeburgerd te raken. Ook bij ideeën voor het rijksbrede logo van Eden en Studio Dumbar speelde oranje een rol. Wanneer zou dat begonnen zijn? Zeker heeft ons nationale voetbalelftal een belangrijke rol gespeeld. Dat speelt al sinds 1907 in het oranje. Op zich al opmerkelijk, omdat die kleur ze geen geluk bracht: er werd die eerste keer met 12-2 van Engeland verloren. Daarvoor stond het oranje exclusief voor ons koningshuis. De familienaam ontstond toen Willem van Nassau op elfjarige leeftijd de titel Prince d’Orange erfde. Niet alleen het Nederlands elftal heeft de kleur behouden, alle sporters lijken zich tegenwoordig in oranje te tooien. Makkelijk voor sportfans. Vroeger steunde een Oranjevereniging het koningshuis. Waarschijnlijk zijn er dus weinig revolutionaire sporters. De oranje wimpel boven onze vlag verwijst naar het koningshuis, de nationale symbolen zijn de driekleur en het rijkswapen.
Voor Spyker bestaan wel andere goede redenen om oranje te voeren. Zo is er een relatie met het koningshuis: De gebroeders Spijker bouwden de gouden koets. En al in 1911 werd de Runabout in knaloranje geleverd – misschien wel daarom. [AD]
15-04-2007 6 Reacties
Less Paper
In de begindagen van de pc werd gedacht dat dit apparaat zou zorgen voor een ‘paperless office’. Zoals we allen weten is het zover nooit gekomen – de papierconsumptie stijgt nog steeds en niet in de laatste plaats dankzij de (laser)printer.
De laatste medewerker van Total identity die geen computer had was Dirk Jan van Haren Noman. Sonja printte zijn mail uit en deed die in zo’n map met gaatjes. Nog steeds printen sommige mensen een mailtje eerst uit alvorens het te lezen. Dat gaat niet altijd goed, want er blijven veel printjes liggen. Persoonlijk ben ik bij met digitale berichten. Die kun je een stuk makkelijker opbergen en opzoeken.
De designers kunnen er ook wat van hoor. Twee Canon A3 Color Laser Copiers 1180 staan continu te stampen. Heeft er een een storing, dan kan de monteur niet snel genoeg voor de deur staan. Containers vol met papier gaan wekelijks weg voor speciale verwerking.
Toch hebben we net een stap gedaan in de goede richting. Na het front office hebben we ook bij Design flexplekken geïntroduceerd en daarmee clean desks, dus veel behoefte aan digitale informatie in plaats van velletjes papier. Zou het dan eindelijk zo ver komen? [AD]
28-03-2007 2 Reacties
Niet nóg een blog!
Alsof er nog niet genoeg geschreven wordt. Kunt u het allemaal nog bijbenen? Aan op de hoogte blijven heb je tegenwoordig een dagtaak. NRC Next bestaat een jaar. Die krant ontleent haar bestaansrecht aan het voor de zapgeneratie behapbaar maken van het nieuws. Dat wil zeggen de niche die niet goed met RSS weet om te gaan. Magazines hebben het al jaren niet makkelijk, maar Hollands Diep probeert het nog een keertje. Net als Jantje, Catherine, Pit, Mind Magazine en Uit! Terwijl BLVD, Nu en Tweed er weer mee stoppen. Maxim en Sen gaan digitaal. Wie zit er dan te wachten op een blog van ontwerpers, je weet wel, die woordblinde jongens van ‘Lorem ipsum dolor sit amet’, ‘Hier is plaats voor een headline’ en foutief overgetypte kopij. Wat kunnen deze muisschuivers met een zestigurige werkweek die nooit een boek lezen (alleen plaatjes kijken) nou in ’s hemelsnaam te melden hebben? Ik weet het ook niet, maar als u zich met mij deze vraag stelt, is dat in ieder geval een reden om deze blog vaker te bezoeken. We gaan het meemaken. [AD]
25-03-2007 3 Reacties
Andere weblogs
Recente posts